Zug !

Als ik donderdagmorgen opsta hoor ik de Kolganzen al over het huis vliegen. Sinds een week of twee zijn die weer terug in de Duffelt. Het is woensdagavond droog geworden, na bijna een etmaal lang continue regen, en het lijkt erop dat de migratie nu echt op gang is gekomen. Met een mooi windje in de rug en helder weer migreer je toch als gans het liefst. Terwijl het langzaam licht aan het worden is blijkt het met die helderheid flink tegen te vallen, het zit potdicht van de mist. Heel erg dik is die echter niet, ik kan zo nu en dan de blauwe hemel zien. Dus eerst maar eens rustig ontbijten en als dan tegen 10 uur de mist echt verdwenen is stap ik op de fiets.

Het blijkt buiten heerlijk te zijn en het is alsof ik door een sprookje fiets. Hier en daar hangen nog flarden mist en de zon schijnt volop. Het is duidelijk een ganzen-dag, groepen Kolganzen vliegen de hele tijd hoog over, bijna allemaal in en westelijke richting. Dit zal zo tot aan het begin van de middag doorgaan, dan droogt de stroom ganzen langzaam op. Het is duidelijk dat het een hele dag alleen maar geregend heeft. Alle Buizerds en Torenvalken die ik tegenkom zitten op paaltjes of in topjes van bomen met gespreide en afhangende vleugels. Blijkbaar zijn ze nog kletsnat en proberen ze nu een beetje droog te worden. Ondertussen blijft het goed vliegen, Vinken, Keepen en Veldleeuweriken vliegen in mooie groepjes over en ik hoor ook een aantal Kepen en Boomleeuweriken. Het is ondertussen bijna warm geworden en het is heerlijk om zo op pad te zijn. Ik fiets en fiets en ik geniet met volle teugen. Zo tegen een uur of twaalf blijkt het warm genoeg te zijn voor trek van roofvogels en zie ik verschillende groepjes Buizerden wel heel erg hoog opschroeven om daarna langzaam af te glijden in zuidwestelijke richting.

Na een heerlijke fietstocht zonder verder hele bijzondere bijzonderheden zit ik de rest van de dag in de tuin omhoog te kijken. Het blijkt goed te gaan met roofvogels en ik zie de een na de andere Buizerd en Sperwer overkomen. Een mooie bonus is de Rode Wouw die om vier uur laag over de tuin vliegt. Helaas is de vogel net te snel om goed op de foto te worden gezet. Als ik het nakijk zie ik tot mijn verrassing dat dit alweer mijn negende is die ik dit jaar hier zie. Voorwaar een mooi aantal!

 

Texel

In het najaar gaan Nicole en ik altijd een weekend naar een Waddeneiland. De laatste jaren is dat regelmatig een Duits Waddeneiland. Omdat die misschien nog net iets mooier zijn dan de Nederlandse en omdat het daar zo heerlijk rustig vogelen is. Je komt op die Duitse eilanden geen vogelaars tegen, die lijken daar niet te bestaan. Ook wel eens een beetje frustrerend, je weet dat er allemaal goede en leuke soorten op het eiland moeten zitten, maar vind die maar eens in je eentje.

Dit jaar kozen we voor de gemakkelijke weg; Texel. Geen gedoe met veerboten die anderhalf uur varen op de meest onregelmatige tijden en gesleep met rugzakken, statieven en telescopen. Nee, heel eenvoudig met de auto naar Texel, erg luxe voor ons. We hadden dit weekend al lang geleden geboekt en toen had ik nog geen idee van het Dutch Birding Weekend. Totdat ik daar een week of twee-drie geleden achterkwam, wij verbleven in hetzelfde weekend op Texel als dat het DB-weekend zou plaatsvinden. Dat kon dus nog wel eens iets leuks gaan opleveren en dan is het niet verkeerd al op de goed plek te zijn.

Een echt hard-core birding weekend zou het niet worden, en is het ook niet geworden. Heb natuurlijk wel de Daurische Klauwier meegenomen, heb nog een fraaie Sperwergrasmus gezien maar voor de rest heb ik al het vogelgeweld en de vogelaars een beetje gemeden. Heb een ‘eigen’ Blako gevonden, had een mooie overvliegende en luid roepende Roodkeelpieper en tijdens de lange strandwandelingen een aantal Kleine Jagers (waarvan eentje langere tijd jagend achter een Grote Stern aan boven het strand…!). Voor de rest genoten van het heerlijke weer en de ruimte en de rust. Op de laatste dag kwam ik in de lege, wijdse wereld achter de Mokbaai nog twee tamme IJsgorzen tegen.

En dan gisteren, dinsdag eindelijk weer tijd voor een rondje in de omgeving van Zyfflich. Back to basic zou je kunnen zeggen. In de afgelopen week zijn veel akkers met maïs geoogst en zitten overal op deze akkers groepjes Nijlganzen en Grauwe Ganzen te fourageren op de oogstresten. Ook zijn de Kolganzen terug. Vorige week woensdag had ik mijn eerste vogels van dit najaar, overvliegend over Zyfflich, maar nu kwam ik her en der overvliegende groepjes tegen. De grote meute is er nog niet, maar dat zal waarschijnlijk niet lang meer duren. Ik kwam op mijn rondje niet heel veel bijzonders tegen, maar ik had dan ook niet veel tijd. De zon gaat steeds vroeger onder en daarom had ik maar iets meer dan een uur de tijd voordat de zon onder zou gaan… maar desondanks kwam ik nog wel iets leuks tegen: mijn eerste Casarca in deze wereld. Zittend op een maïsakker tussen Nijlganzen en Grauwe Ganzen. Dubieus gezelschap, dat wel. Maar daarom niet minder leuk. Ik zag de vogel op de weg naar de Kleyen en toen ik een goed drie kwartier later weer langs de akker terug richting Zyfflich fietste was de vogel al weer weg. Dat pleit toch voor een wilde afkomst?

Steppeweihe

Zoals ik in mijn vorige blog schreef, het is Harvey van Diek gelukt een aantal mooie foto's van de Kleyense Steppenkiek te maken. Als je de vogel zo ziet lijkt de determinatie een eitje...

Meer foto's gemaakt door Harvey kan je vinden op zijn - zeer fraaie - website: www.harveyvandiek.nl/

Verzweiflung

Maandagmiddag komt de melding van een Steppekiekendief in de Ooipolder. De zoveelste van dit najaar, het is alsof de koek niet op kan. Eerst heb ik plannen de vogel te gaan bekijken maar als blijkt dat deze niet meer gezien is kies ik toch voor een bezoek aan de Kleyen.

Met de wind en de zon in de rug fiets ik die kant op. Als ik op de plek aankom waar ik een heel groot deel van de Kleyen kan overzien kijk ik even snel met mijn verrekijker. Direct vliegt er een kleine kiek door mijn beeld, de vogel maakt een draai en ik zie een lichte stuitvlek: ringtail! Ik zie dan de rossige onderdelen en alles slaat bij mij op tilt. Dit moet een Steppekiek zijn, dat kan niet anders. Ik probeer zo snel als ik kan mijn spullen uit te pakken en mijn statief neer te zetten. Ik moet die vogel beter bekijken, voordat die uit beeld is. Terwijl ik alles neerzet en met mijn fiets klungel komt er een auto aan, ik sta midden op de weg. Zuchtend pak ik alles op en zet het aan de kant van de weg weer neer... ondertussen kan ik alleen maar aan die kiek denken.

Ik heb eindelijk mijn scoop opgezet en mijn fiets aan de kant gezet (voor mijn gevoel duurde dit uren, in werkelijkheid misschien 100 seconden) en ik scoop over de velden: niets... Vertwijfeling en wanhoop nemen toe... ik moet die vogel te zien krijgen, het moet!! Ik scoop en scoop en dan ineens zie ik de kiek. Deze vliegt recht op me af en dan maakt de vogel vlak voor me een draai. Snel probeer ik alle kenmerken te zien. Ik meen geen boa te zien en ook geen witte handpennen. ‘Is dit dan toch een Grauwe Kiek?’ denk ik. Ik pak mijn vogelgids erbij en kijk het nog eens na. Omdat ik toch echt meen dat de boa en de zwarte halsvlek niet aanwezig zijn en omdat ik voorzichtig wil zijn (niet direct het zeldzaamste wil claimen) concludeer ik dat het wel een Grauwe Kiek moet zijn. Ik wacht tot het helemaal donker is geworden maar de kiek laat zich niet meer zien.

’s Avonds zit ik toch nog de hele tijd met gemengde gevoelens thuis. Ik kijk verschillende boeken na en wandel over het internet. Ik kom dan nogmaals tot de conclusie dat het een Grauwe Kiek moet zijn geweest, hoewel het ergens diep in me toch blijft knagen.

De volgende dag heb ik overdag geen tijd naar de Kleyen te gaan. Tot aan het einde van de middag zit ik bij een symposium. Pas om vijf uur (voor mijn doen erg laat) kan ik met mijn carpoolmaat koers zetten naar huis. We zijn nog geen 10 minuten onderweg of de telefoon gaat: Daniel Doer van de NABU in Kranenburg (Naturschutzbund Deutchland) heeft een Steppekiekendief gezien in de Kleyen! Hij heeft het voordeel dat hij het gebied mag betreden (een deel heeft een beschermde status) en heeft daardoor de vogel een paar keer goed kunnen zien, zowel zittend als vliegend. Dit kan niet anders dan ‘mijn’ vogel zijn, dus het was geen Grauwe maar toch een Steppe!

Natuurlijk baal ik van mijn fout, ik had de vogel toch goed moeten determineren? Maar ik ben toch ook blij dat het een Steppekiek blijkt te zijn en dat Daniel de vogel heeft teruggevonden. Met deze tegenstrijdige gevoelens worstel ik terwijl we naar Duitsland rijden. Thuis aangekomen pak ik direct mijn spullen en fiets zo snel als ik kan naar de Kleyen. Ik kom aan op mijn vaste stekkie, zet mijn telescoop neer en scan de weilanden. En dan blijkt direct aan de overkant van het weiland waar ik vlak voor sta – helemaal niet ver weg – een Steppekiek op een paal te zitten. Onmiskenbaar, precies zoals ik ze ondertussen zo goed ken van de foto’s. Ik pak mijn camera en wil een digiplaatje maken, maar de vogel blijkt gevlogen. Terwijl ik de omgeving weer scan zie ik de vogel van me af vliegen. De vogel vliegt over een heg en is uit beeld. Kort daarna komt de vogel weer in beeld en vliegt een rondje om daarna weer over dezelfde heg te verdwijnen. We wachten tot het bijna donker is geworden maar zien de kiek niet meer.

Op woensdag heeft een PhD van onze werkgroep haar promotie en ben ik de hele dag onder de pannen. Geen tijd om naar buiten te gaan. Gelukkig gaan een aantal Nederlandse vogelaars op zoek naar de vogel en – tot mijn grote opluchting – lukt het Harvey van Diek een aantal mooie foto’s te maken. Op donderdag ga ik dan zelf nog zoeken (en een drietal Nederlanders) maar de kiek wordt niet meer gezien. Of dit nu dezelfde vogel is als die van Persingen is een goede vraag. Persingen is hemelsbreed ongeveer 7 km van de Kleyen en het zou dus best mogelijk kunnen zijn dat het hier om dezelfde vogel gaat. Hopelijk kunnen foto’s hier duidelijkheid scheppen.

Vanzelfsprekend baal ik ervan dat ik deze Steppekiek eerst verkeerd determineerde. ‘Dat had ik toch goed moeten doen’ denk ik dan steeds, ‘dit is toch wel een beetje dom’. Aan de andere kant is het goed dat ik mezelf niet gek heb laten maken en er niet klakkeloos een Steppe van heb gemaakt. Ik twijfelde oprecht en ben van het meest ‘normale’ uitgegaan: Grauwe Kiek. En ook ben ik heel erg blij dat Daniel de vogel goed gezien heeft en de vogel juist determineerde. Maar nog veel blijer ben ik met het feit dat er een Steppekiek in de Kleyen heeft gezeten. Die voorspelling is uitgekomen, nu mijn andere voorspellingen nog – moet ik ze alleen wel goed op naam brengen ;-)

Schwarzstirnwürger

Het is zondagmiddag zo rond drie uur als ik mijn mail check. Tot mijn grote verbazing heb ik een berichtje dat een Kleine Klapekster is gezien op Salmorth (een soort schiereiland direct aan de Rijn, tegenover Spijk en Lobith). In het berichtje staat een link naar een site waarop vogelwaarnemingen uit de zeer wijde omgeving staan. Een zeer onoverzichtelijke en gebruiksonvriendelijke site. Althans voor mij als verwende Waarneming.nl en Bird-alerts gebruiker. Bij de waarneming staat een mooie foto van een overduidelijke Kleine Klapekster en de mededeling van de vogel om 7:50 uur is gezien. Dat is allemaal duidelijk, maar dan gaat het feest beginnen. Waar is deze vogel in hemelsnaam gezien?? De beschrijving van de plek is voor mij erg onduidelijk, en maakt me een beetje wanhopig. Hoe kom ik er nu achter waar deze vogel gezien is en zit de vogel er op dit moment nog? Ik google, ik bel met mensen die het ook niet weten en krijg dan via een Duitse vogelaar een summiere plekomschrijving. Een beetje gefrustreerd besluit ik maar naar Salmorth te rijden en daar te gaan zoeken.

Aangekomen op de plek waar de vogel misschien zou moeten zitten zakt de moed me diep in de schoenen. Dut is toch geen plek voor een Kleine Klap? Over een weggetje langs de dijk lopen gezinnetjes en laten mensen hun hond uit. Ik scoop de uiterwaarden af, maar zie niets bijzonders. Ik loop wat heen en weer en weet het even niet meer. Na een goed half uur besluit ik dat het genoeg is geweest. Maar dan, op het moment dat ik naar de auto terug loop, stopt er een auto met daarin een vogelaar. “De vogel zit er nog!” roept hij me toe en hij legt me uit waar ik de vogel kan vinden. Het blijkt dat ik ongeveer 3 kilometer verkeerd zit en nog een stuk het schiereiland moet oprijden. Dat rijden gaat op deze zondagmiddag in een iets hoger tempo dan normaal en al snel zie ik twee auto’s met daarbij twee vogelaars staan. Snel parkeer ik de auto en seconden later heb ik een mooie adulte Kleine Klapekster in beeld!

Een Nederlandse en twee Duitse vogelaars

De vogel zit op redelijke afstand, maar laat zich toch prima bekijken. Ik probeer een gesprek aan te knopen met de twee Duitse vogelaars maar dat lukt niet zo goed. Ze zijn erg zwijgzaam en zitten niet bepaald op hun praatstoelen. Na een tijdje geef ik het maar op en zo staan we met z’n allen heel stil te genieten van deze bijzonderheid. Het grappige is dat direct achter de vogel Nederlands grondgebied te zien is. Het is geweldig deze vogel te zien, maar toch zou ik er heel wat voor over hebben als hij anderhalve kilometer naar het noorden zou opschuiven, Nederland in dus.

Früh aufstehen

Waar zal ik beginnen? Het handigste is gewoon bij het begin, dus in chronologische volgorde.

Afgelopen vrijdag had ik een dag vrij en het werd, precies zoals ik gehoopt had, heel erg mooi weer. Ik was, zoals gewoonlijk, heel vroeg uit de veren en terwijl de mist langzaam optrok zat ik al op de fiets. Het was een geweldige ochtend en ik fietste met mijn allerbeste humeur vanaf Zyfflich naar Kranenburg en vanaf daar verder naar het oosten, dromend van de meest spectaculaire soorten. Regelmatig kwam ik Tapuiten tegen en ik stopte om de haverklap om de velden af te scopen.

Ergens ten oosten van Kranenburg zag ik in de verte een grotere vogel in het prikkeldraad hangen. Hoewel het ten strengste verboden is hier in Duitsland (of eigenlijk in de Duffelt) de weilanden te betreden ben ik er toch heengelopen. En daar trof ik een jonge Buizerd aan die in het draad hing. Het zag er allemaal triest uit, veel te triest voor zo’n mooie dag. Wat een ellende manier om aan je einde te komen. Een beetje ontdaan fietste ik verder en met een enorme ‘omweg’, die verder niet heel veel bijzonders opleverde behalve een paar doortrekkende Bruine Kieken en een man Gekraagde Roodstaart ergens midden in de weilanden, kwam ik uit in de Kleyen. Hier bleken nog steeds veel Buizerds aanwezig en zat ik een hele tijd te genieten van de rust en het heerlijke gevoel dat zo’n mooie ochtend kan opleveren.

Zaterdag was ik bijna de hele dag in de tuin aan het werk. Natuurlijk met een oog, het andere keek voordurend omhoog. Naast een overvliegende Bruine Kiek en een aantal Sperwers leverde dit omhoog staren niet veel op. Aan het einde van de avond natuurlijk nog naar de Kleyen gegaan. De eerste vogel die ik daar zie was een leuke: een jonge Rode Wouw. De vogel zat rustig op een paal, niet eens zo heel erg ver weg. Net op het moment dat ik een foto wilde gaan maken besloot een Buizerd een muis te vangen en besloot de wouw dat hij recht had op de muis. Een wilde achtervolging volgde, spectaculair maar ver weg. Te ver voor mooie randje-randje foto’s… Ik verloor de vogel even uit het oog maar zag ‘m later weer zitten op een paal, nu echter veel en veel verder weg. In de Kleyen miegelde het van de vogels, overal Buizerds en veel Kieviten. Ook liepen er een handvol Ooievaars, 12 Wulpen, en telde ik negen Grote Zilverreigers en zo rond de 10 Tapuiten. Met een bijzonder voldaan gevoel fietste ik net voor zonsondergang naar huis, met bijzonder hoge verwachtingen voor de zondag.

Op de zondagmorgen bleek de Rode Wouw niet meer aanwezig te zijn (misschien is het de vogel die op dit moment bij de Bruuk nabij Groesbeek zit). Ook waren er 10 Wulpen weggevlogen, er liepen er nu nog maar twee. Terwijl ik zo stond te genieten en te scopen vlogen de Kieviten op en bleken er drie Kemphanen tussen te vliegen. Voor hier een enorm leuke soort, die worden niet heel erg vaak gezien. De Kemphanen draaiden een rondje en vielen ver achterin het gebied weer in. De groep Grote Zilverreigers groeit met de dag, nu liepen er 12 vogels en net voor ik weg ging, vloog er nog een vogel vanuit het noorden het gebied in en werd nummer 13 van de groep. Buizerds blijven in grote getale aanwezig en er jaagden nu twee vrouwtjes Bruine Kieken. Hoewel ik nog steeds heel erg hoop op een Zwarte Ooievaar, Steppekiek of nog erger fietste ik ook nu weer met een zeer voldaan gevoel naar huis. De Kleyen blijft leuk en heel erg spannend!

Siebenundzwanzig

Nu het weer enige dagen mooi weer is en het niet zo veel regent zijn de boeren hier druk aan het maaien. Overal zie je tractoren in een onvoorstelbaar hoog tempo de weilanden maaien. Het gras ligt een dag te drogen en dan worden er al pakjes van gemaakt die ook al in no-time verdwenen zijn. Wat achter blijft zijn kale, lichtgroene vlaktes.

Niet veel aan te beleven zou je denken. Maar toch is er heel veel te beleven. Muizen, dat is het toverwoord. Die kale, lichtgroene vlaktes zitten vol met muizen. En op die muizen komen vogels op af, vogels die de muizen op willen eten. In de Kleyen kon ik daar vanavond wel heel erg van genieten. Op een paar gemaaide weilanden zaten in totaal 27 Buizerds, ongeveer 17 Blauwe Reigers, 6 Torenvalken, 5 Ooievaars en 7 Grote Zilverreigers. En dat alles zat gebroederlijk door elkaar en had maar 1 doel voor ogen: zoveel mogelijk muizen op te eten.

Ik heb er een hele tijd naar staan kijken en het was volop genieten. In de (nog) niet gemaaide weilanden er omheen zaten veel Tapuiten, Paapjes en Robotaps. Tevens zaten ook hier nog her en der Buizerds zodat ik, na een paar keer nauwkeurig tellen,  in totaal op 35 vogels uitkwam.  Ook komen er langzamerhand steeds meer Graspiepers, ik had al een mooie groep van ongeveer 45 vogels. En als mooie 'bonus' vloog er zo nu en dan een vrouw Bruine Kiek over het kale en lichtgroene veld. Ik zal morgen zeker nog eens gaan kijken, wie weet...