Waldmaus

Afgelopen weekend was het nog steeds bitter koud in Zyfflich en omgeving. 's Nachts zakte het kwik naar ergens tussen de -10 en -15 graden Celsius. Overdag was het iets minder koud dan de week ervoor maar toch, warm is anders.

De voederplaats op ons terras werd bezocht door heel veel vogels. Hoofdzakelijk Ring- en Huismussen. Een paar keer heb ik een poging ondernomen ze te tellen en ik kwam uit op ongeveer 60 mussen in totaal. Ook waren er duidelijk meer Merels in de tuin te vinden. Op het hoogtepunt ('s morgens rond zonsopgang) telde ik 12 exemplaren die geduldig zaten te wachten totdat de appels uitgedeeld werden. Kool- en Pimpelmezen vliegen de hele dag af en aan. Verder nog een paar Roodborsten, een Heggemus en een handvol Vinken. Andere soorten heb ik niet gezien. Eigenlijk een beetje magertjes, ik had meer en spectaculairdere soorten verwacht. Maar toch, dit is ook al heel erg leuk en het is puur genieten, alsof je de hele dag televisie zit te kijken. Vervelen doet het nooit.

Zaterdag in de bittere kou nog mijn rondje Zyfflich gedaan. Een diepterecord qua aantal soorten, 22. Maar toch kan je al merken dat het voorjaar eraan zit te komen. Kwam meer Grote Bonte Spechten tegen (zelfs roffelend), zingende Koolmezen en ook Buizerds gedragen zich opvallender. Maar verder fiets je door een lege en stille wereld. Niet dat dit erg is, ook dit is puur genieten en ik kan er niet genoeg van krijgen.

Nu het langer licht is (en dan vooral 's avonds) lukt het me weer om aan het einde van de dag nog heel kort te vogelen. Dit leverde op maandag een leuke verrassing op in de vorm van vijf adulte Wilde Zwanen. Sommigen van jullie zullen hier hun schouders over ophalen, maar vergis je niet. Hier in de Duffelt is dit een bijzondere waarneming. Zo heel erg vaak komen hier geen Wilde Zwanen, en dan vijf vogels aan de grond. Dat is een bijzonderheid. Dinsdagavond zaten de vogels nog op exact hetzelfde weiland als de dag ervoor en heb ik - in het laatste licht van de dag - een paar bewijsplaatjes gemaakt.

Nog even snel breaking news: volgens experts is de muis die ik fotografeerde (zie vorige blog) een Bosmuis.

Kalt

Ik kan me niet goed voorstellen dat het iemand niet is opgevallen, het is koud. Hier in Zyfflich vroor het zaterdagochtend -20 graden. Nog voor het echt licht geworden was zaten de eerste Merels al bij de appels en even later kwam de Roodborst hen gezelschap houden. Het duurde toen niet lang meer voordat heel veel Ring- en Huismussen, Koolmezen en Pimpelmezen kwamen snoepen. Dat gaat de hele dag door, totdat het weer donker gaat worden. Dan zijn de Merels en de Roodborst weer de laatste vogels die nog net voor het licht uitgaat druk fourageren.

Over die Roodborsten is nog wel wat meer te schrijven. Zaterdag en zondag heb ik mijn gebruikelijke rondje gefietst. Dik ingepakt was dat heel goed te doen, in de zon was het heerlijk. Wat me direct al opviel waren de vele Roodborsten. Langs een weggetje kwam ik, op misschien 500 m, wel 6 vogels tegen. Ik had zelfs een groepje van 4 vogels. Ze fourageren in het langere gras dat langs de weg staat. In mijn ogen heel opvallend, waar die nu weer vandaan komen? En waarom dan daar fourageren? Omdat daar de zon schijnt en het beter uit te houden is? Wie een idee heeft mag het me vertellen.

Verder is het leeg en stil geworden. Ganzen zijn er nog wel maar de hele grote groepen zijn vertrokken. Een klein groepje Toendra Rietganzen kwam ik nog tegen en zo nu en dan vliegen er kleine groepjes Kollen over. Maar dat is het dan wel. Vinken, Groenlingen, Putters en Spreeuwen kom ik ook niet veel meer tegen. Of die nu echt weg zijn of meer de dorpen ingetrokken zijn. Nogmaals, wie het weet mag het me vertellen.

Wie ik wel tegenkwam was de Klapekster die nog steeds  bij Zyfflich zit. Ik had de afgelopen week (heerlijk dat de dagen lengen!) al een paar keer gezocht, maar zonder resultaat. Ik maakte me al een beetje zorgen, het was de afgelopen dagen ook wel heel koud. Zou het misschien zo zijn dat...?

Terwijl ik naar de plek fietste waar ik de Klapekster regelmatig gezien heb hield ik nauwlettend het kleine stroompje, dat evenwijdig langs de weg loopt, in het oog. Een hele goede plek voor Bokjes (hoewel ik er hier nog niet een heb gezien). Dit is de enige plek met nog een beetje stromend water en nu steeds meer waterloopjes bevriezen... Je weet het maar nooit. Zo fietste ik dus een beetje onhandig door de berm, probeerde het stroompje goed af te kijken en tegelijkertijd niet om te vallen. Dit niet om vallen lukte me best goed en zo ploeterde ik rustig verder. En dan hangt er plotseling een muis in de struiken. Keurig gespiest, zoals het hoort, zoals een Klapekster dat doet! Ik kreeg ineens hoop, misschien was de vogel dan toch nog aanwezig.

 Ik pakte mijn scoop en begon de omgeving systematisch af te zoeken. Niks, waar ik ook keek. Totdat ik ver weg, in een weiland iets vreemds in de sneeuw zie zitten. Geen idee wat het kon zijn, de zon scheen recht in mijn gezicht en dat hielp niet echt. Wat wel hielp was een stuk terug fietsen en toen bleek ver weg de Klapekster tot zijn (haar?) buik in de sneeuw te zitten. 'Gelukkig, die is er nog steeds', was mijn eerste gedachte. Grappig, je komt deze vogel nu al meer dan een maand regelmatig tegen en elke keer opnieuw maakt je hart een sprong als je 'm weer ziet. Gelukkig,  het went nooit als je ineens een Klapekster in je telescoop of verrekijker ziet!

Zwei

Veel vogelnieuws is er niet te melden op dit moment. Het leukste is wel dat de Klapekster bij Zyfflich daar nog steeds te vinden is. Afgelopen dinsdag zag ik de vogel op zijn vaste stek. Ik ben toen direct doorgereden naar Kranenburg en daar in de Bruch zag ik ongeveer 30 minuten later de vogel die daar aan het overwinteren is. Dus twee vogels tussen Zyfflich en Kranenburg.

Nu het 's avonds al wat langer licht blijft kan ik nog net na het werk even vogels kijken. Zo lukte het me woensdag, net voor het donker, nog even te genieten van de Zyfflichse Klapekster. Langzaam schuiven we in de goede richting!

Endlich wieder eine!

Zyfflich en een deel van de groep van 2500 Kolganzen

Afgelopen  vrijdag fietste ik nog even snel voor de zon ondergaat naar een grote groep ganzen vlakbij ons dorp. Als ik vlakbij de groep ben vliegt er een kleine vogel in golvende vlucht over. Een wel heel klein spechtje gaat daarna in een grote boom langs de weg zitten: Kleine Bonte Specht. Mijn eerste in de Duffelt! De ganzen nog afgezocht maar hier niets veel bijzonders tussen gevonden.

Zaterdagmorgen is het heerlijk weer. De zon schijnt en er staat niet veel wind. Een verademing in vergelijking met het weer van de afgelopen tijd. Ik stap op de fiets en fiets het dorp uit. Het twee-wekelijkse rondje Zyfflich staat op het program. Veel bijzonders kom ik niet tegen, veel ganzen, opvallend veel merels en daar blijft het bij.

Totdat ik bij telpunt acht aankom. Ik kijk rond en direct zie ik een kleine traktatie in een boompje zitten: Klapekster! De vogel is hier dus nog! Heel erg blij zet ik de vogel op de foto en maak mijn vijf minuten tellen vol. De vogel zit in de telling, dat is al heel wat. Na de vijf minuten sta ik nog een tijdje van de Klapekster te genieten. De vogel zit fraai in de top van het boompje en lijkt ook van het mooie weer te genieten. Pas dan kom ik erachter dat het mogelijk moet zijn om, als de vogel blijft waar die op dat moment zit, op de huislijst te zetten. Ik kan ons huis duidelijk zien en dat geeft hoop. Maar ik moet eerst de telling afmaken en dan wil ik ook nog heel graag nog wat ganzen afkijken. Ik tel nog 15 minuten en fiets dan naar de ganzen die op dezelfde plek als de dag daarvoor zitten. Hier zit niet veel tussen, behalve een Kolgans met zwarte halsband.

Snel fiets ik naar huis en zet de scoop in de voorkamer. Ik scoop in de richting waar de Klapekster zou moeten zitten. Niets. Ik scoop en scoop maar kan de vogel niet vinden. Het is eigenlijk te ver bedenk ik me, en kijk ik nu niet onder een andere hoek..? Maar toch, volgens mij moet het kunnen. Maar hoe ik ook scoop, in welke bochten ik me ook wring, de Klapekster laat zich niet noteren. 'Straks nog maar eens proberen', denk ik en ga aan de koffie. Na een half uurtje ga ik nog een keer kijken. En dan zie ik, ver weg maar goed herkenbaar, een Klapekster in de top van een struik zitten. Dolgelukkig sta ik daar in de voorkamer. Een nieuwe soort op de tuinlijst, en wat voor eentje! Je moet er iets voor doen, maar dan heb je ook wat! Nummer 107 schrijf ik met een glimlach op de lijst die in de keuken hangt. 

De Klapekster vandaag (15 januari) nog aanwezig op nagenoeg dezelfde plek als zaterdag. Deze vogel is hier in ieder geval als sinds 28 december aanwezig.Ondertussen blijf ik maar proberen een Grote Zilverreiger op de tuinlijst te krijgen... maar dat wil maar niet lukken...

D.A.K.

Normaal gesproken is vrijdag de 13e een voorbode voor onheil en slecht nieuws. Nu, dit keer viel dat voor mij heel erg mee. Aan het begin van de avond ontving ik een mail van de Deutsche Avifaunistische Kommission (dit is de Duitse CDNA) Een bericht met alleen maar goed nieuws, mijn Groenlandse Kolgans van 22 januari 2011 vlakbij Zyfflich is aanvaard! Ik ben een gelukkig mens, niet in de laatste plaats omdat dit de tweede waarneming voor de deelstaat Nordrhein-Westfalen is. 


Na de (inmiddels ook aanvaarde) onvolwassen Steppekiek de tweede bijzondere soort voor Zyfflich en omgeving. Ik ben wel heel nieuwsgierig hoe dat dit jaar zal zijn. Stay tuned!

Rothals...

Het heeft een tijdje mogen duren maar het is gelukt, afgelopen zondag zag ik dan eindelijk de eerste Roodhalsgans van het ganzen-seizoen 2011/12. Al de hele tijd loop ik grote groepen ganzen af te zoeken, maar tot op afgelopen zondag zonder resultaat. Ik vond wel veel Kolganzen met halsbanden maar de echte krenten kon ik maar niet ontdekken.


Tot zondag dus, toen liep in een grote groep van ongeveer 2500 Kolganzen die Roodhals. De kop is eraf, nu ga ik op zoek naar een Dwerggans (deed ik eigenlijk ook al de hele tijd). Dat gaat wel wat lastiger worden vrees ik…

Prost Neujahr und Zyfflicher Jahresübersicht

Natuurlijk wens ik mijn vele trouwe lezers eerst een heel gelukkig, vogelrijk en gezond 2012! Dat alle wensen mogen uitkomen en dat voornemens geen voornemens blijven.

Het leek me wel leuk om een soort jaaroverzicht van 2011 te maken. Hier dus een samenvatting van de (in mijn ogen) leukste en interessantste waarnemingen. Deze zijn allemaal in Duitsland gedaan. Uitgezonderd de twee waarnemingen uit het Reichswald zijn ze allen afkomstig uit ons dorp en directe omgeving (maximaal 10 km ver weg). Het is mij al vele malen duidelijk geworden, 'local patch vogelen' is de moeite waard, en dat niet in de laatste plaats in Zyfflich en omgeving!

Op de eerste dag van het afgelopen jaar liet een Kleine Bonte Specht zich fraai bekijken in het Reichswald. De eerste echte leuke soort van 2011 in de Duffelt zag ik op 9 januari, toen zaten in de omgeving van Niel 4 Kleine Zwanen op een akker. Voor hier een heel erg leuke waarneming, Kleintjes worden hier bijna nooit gezien en al helemaal niet aan de grond. Op 22 januari ontdekte ik een juveniele Groenlandse Kolgans. De vogel zat vlak bij Zyfflich, met iets meer geluk had ik 'm vanuit de voorkamer kunnen zien. Deze vogel is ingediend bij de Duitse CDNA en hopelijk krijg ik spoedig positief nieuws. Op 23 januari zag ik mijn eerste Kleine Rietgans, deze soort bleef ik daarna vrij regelmatig tegenkomen in groepen Rietganzen. Op 2 februari zag ik twee vogels en de laatste waarneming was op 5 maart. Roodhalsgans was ook een lang verwachte nieuwe soort. Ik moest geduld hebben, ik vond er pas eentje op 7 februari. Hierna ontdekte ik deze soort vrij regelmatig in groepen Kolganzen. Op 19 februari zag ik twee vogels (niet bij elkaar), de laatste waarneming deed ik op 10 maart.

 

Goudplevieren zijn hier een bijzonderheid en de 15 naar oost overvliegende vogels op 12 februari mogen dan ook niet onvermeld blijven. Terwijl ik op 19 februari stond te genieten van een Roodhalsgans vlogen er 70 Kraanvogels over in noordelijke richting. Deze groep werd door meerdere waarnemers opgemerkt. Een mooie groep van 28 Goudplevieren pleisterden op 12 maart in de omgeving van Kranenburg. Helaas werden ze verstoord en verdwenen ze (te) snel. De eerste Grutto's kwamen hier aan op 6 maart, en de eerste Scholekster zag ik een dag eerder. Op 7 maart hoorde ik Kraanvogels roepen terwijl ik in de tuin aan het werk was. Helaas lukte het me niet de vogels in beeld te krijgen. Op 22 maart zag ik mijn eerste Kleine Plevier in een nat weiland niet ver vanaf Kranenburg. Ik bleef deze soort regelmatig tegenkomen in hoofdzakelijk natte weilanden. De grootste groep was 6 exemplaren en de laatste waarneming was op 27 april, daarna waren alle plasjes en vochtige plekken compleet verdwenen en dus ook de plevieren. Ook op 22 maart zag ik mijn eerste Witgat van 2011. Op veel plekken kwam ik ze tegen en de laatste van het voorjaar zag ik op 1 mei. Daarna werd het stil en zag ik pas weer een vogel op 31 juli. Tijdens de najaarstrek kwam ik ze toen weer heel veel tegen, op 25 augustus zag ik mijn laatste van het jaar. Mijn eerste Rode Wouw van het afgelopen jaar zag ik op 23 maart, een vogel vloog toen laag en hard langs Kranenburg. In totaal zag ik hier het afgelopen jaar 17 vogels, de laatste vloog op 3 november laag over de auto terwijl ik richting Zyfflich reed. Op 15 oktober vlogen in korte tijd drie over onze tuin. Opvallende afwezige was de Zwarte Wouw, het afgelopen jaar kon ik geen enkele vogel in mijn boekjes bijschrijven.

Op 31 maart verbleven twee Zwarte Mezen een dag in onze tuin. Dit was de enige waarneming voor dit jaar. Bijzonder was de Kemphaan die op 2 april in een nat weiland bij Kranenburg stond. Op 11 april stonden in bijna dezelfde plas twee vogels. Helaas waren deze laatste twee geen blijvers en vertrokken de vogels spoedig in oostelijke richting. Nog wat fenologie: de eerste Roodborsttapuit werd op 13 maart gezien, een Zwartkop zong op 31 maart in Zyfflich, de eerste Boerenzwaluwen waren op 27 maart terug en op 4 april hoorde ik de eerste Zwarte Roodstaart. De eerste Gele Kwik en Gekraagde Roodstaart zag ik op 8 april en de eerste Grasmus was hier een dag later. De eerste Nachtegaal hoorde ik op 10 april zingen en op 11 april vloog de eerste Huiszwaluw boven Zyfflich. Leuk was de groep van 65 Graspiepers in de weilanden vlak bij Zyfflich op 13 april. Bijzonder was de Velduil die op 14 april vlak bij ons dorp pleisterde. De vogel bleef niet lang en vloog na enig aarzelen hoog weg in zuidelijke richting. Op 18 april vloog een Smelleken op ooghoogte snoeihard door de tuin. De vogel verdween, bijna sneller dan het licht, in noordelijke richting. Op 3 september was een jonge vogel kort ter plaatse vlakbij Wyler.

Op 22 april was de eerste Tapuit en Paap in de Duffel te bewonderen. Het zou een bijzonder goed jaar voor deze soorten worden, tot 11 mei kwam ik bij elke fietstocht hier in de omgeving Tapuiten tegen. De grootste groep bestond uit 32 vogels. Na een korte zomerstop verschenen op 23 augustus de eerste najaars vogels. Tot 14 oktober, toen ik mijn laatste waarneming van dit jaar voor deze soort deed, bleef ik in deze periode veel Tapuiten tegenkomen. Papen kwam ik tot 7 mei veelvuldig tegen en na de zomerstop mocht ik vanaf 8 augustus tot 26 september weer van deze leuke soort genieten. Begin mei zag ik in de Duffel drie maal een Bruine Kiekendief (geen broedvogel hier) en in de herfst had ik van 5 augustus tot 25 september in totaal 19 overvliegende (en deels ook kort pleisterende) vogels.

Op 6 mei vloog in de Duffelt een Wespendief om half negen ´s morgens laag langse me in noord oostelijke richting.Ik zou lang moeten wachten op mijn volgende exemplaren, op 28 juli fourageerde vlak bij Zyfflich een zeer mooie adulte vogel in een weiland en op 17 augustus vloog een vogel hoog over de tuin richting west. Dit jaar was ook bijzonder goed voor Blauwe Kieken. De eerste (een ringtail) vloog op 6 mei over onze tuin. Daarna zag ik hier het volgende exemplaar pas weer op 22 augustus. Op 3 november zag ik de laatste en stond te teller op 20 doortrekkende exemplaren. Hier kunnen overigens wat dubbeltellingen tussen zitten. Mijn eerste Kwartel van 2011 hoorde ik 7 mei ´s nachts om 3 uur. Daarna zou de Duffel volstromen en kwam ik deze soort letterlijk overal tegen. Een roepende vogel op 12 augustus was mijn laatste voor dit jaar. Een heel leuke ontdekking was de Middelste Bonte Specht die op 7 mei zat te roepen in het hart van het Reichswald. Op deze dag verbleef ook een Goudplevier in bijna volledig broedkleed in exact het midden van de Duffelt. Een luid roepende Sijs vloog op 12 juni hoog over onze tuin. Op 15 juli vloog een roepende Regenwulp over de tuin en op 6 augustus vloog er nogmaals een vogel over.  Op 12 augustus vlogen twee Slechtvalken samen over Zyfflich.

Op 17 augustus ontdekte ik een juveniele Grauwe Klauwier in een heg niet ver van Zyfflich. Deze vogel was zeer plaatsgetrouw en verbleef tot en met 25 augustus in hetzelfde stukje heg (maximaal 100 meter lang). Op 18 augustus waren in dit stukje heg zelfs twee jonge vogels aanwezig. In mei werden, niet ver van waar ik de vogels heb gezien, twee adulte vogels waargenomen. Het lijkt er dus op dat deze ergens in de omgeving van Zyfflich gebroed hebben. In de Kleyen, een gedeelte van de Duffel met een kleinschalig landschap niet ver van Zyfflich, bleken in de nazomer enorm veel muizen te zijn. Hierdoor waren hier regelmatig grote aantallen Buizerds te vinden. Zoals bijvoorbeeld op 15 september, toen op een paar weilanden in totaal 35 vogels op muizen aan het jagen waren. Op 3 september zat een Vuurgoudhaan druk te foerageren en te roepen in een klein boompje midden in de weilanden tussen Zyfflich en Wyler. Op 26 september hoorde ik een vogel roepen langs de weg tussen Zyfflich en Niel. Vanaf 31 augustus zag ik regelmatig een IJsvogel in de Kleyen. Het is onduidelijk of dit een broedvogel geweest is, na 26 september heb ik de vogel niet meer gezien (of gehoord). Op 4 september vloog een roepende Grote Gele Kwikstaart over de Kleyen, dit was nog maar de eerste keer dat ik deze soort hier zag. De tweede waarneming deed ik snel daarna, op 8 oktober. Op 18 september zaten drie Kemphanen tussen een groot aantal Kieviten in de Kleyen, twee dagen later zag ik op dezelfde plek twee exemplaren.

De mooiste soort van het jaar was voor mij de juveniele man Steppenkiekendief die ik in de Kleyen op de avond van 19 september ontdekte. Helaas lukte het me toen niet de soort op naam te brengen, iets wat een dag later de Duitse birder Daniel Doer wel lukte. Die avond kon ik de vogel zittend en vliegend zeer goed bekijken. De vogel werd een dag later ook nog gezien door een select gezelschap Nederlandse vogelaars. Deze vogel is ondertussen door de Avifaunistischen Kommission der Nordrhein-Westfälischen Ornithologengesellschaft aanvaard. Op 24 september vlogen meerdere Boomleeuweriken over de Kleyen bij Zyfflich. De eerste Kolganzen in de omgeving van Zyfflich voor de winter 2011/12 werden gezien op 28 september, twee vogels vlogen toen over het dorp. Een Casarca op 5 oktober niet ver van Zyfflich was een bijzonderheid, heel vaak wordt deze soort hier niet gezien.

Bijzonder was het weekend van 16 oktober, op de zaterdag vlogen maar liefst 61 Buizerds over Zyfflich. Daarnaast vlogen nog 3 Rode Wouwen, een Blauwe Kiek en 9 Sperwers over. Een dag eerder op vrijdag, vlogen tegen de avond in nog geen half uur, 28 Buizerds over. Op de 16e vloog ook nog een roepende Barmsijs spec over. Op 24 oktober vloog een luid roepende Raaf over de Kleyen in zuidelijke richting. Op 21 oktober vloog een Visarend over de Kleyen, twee Goudplevieren bevonden zich op 23 oktober in dit gebied tussen de vele Kieviten. Op 19 november kon ik nog 1 vogel tussen de Kieviten uitpeuteren.

In november werd duidelijk dat twee Klapeksters in de omgeving van Zyfflich overwinteren. Ik zag twee maal een vogel op bijna dezelfde locatie, niet ver van Kranenburg (op 27 november en 11 december) en op 28 december zag ik een vogel op een steenworp afstand van Zyfflich. Negen Kleine Zwanen vlogen op 18 december langs Zyfflich. Deze groep was iets eerder langsvliegend gezien bij Kranenburg en vloog een half uurtje na mijn waarneming over de Waalbrug bij Nijmegen. Op donderdag 29 december kon ik dit jaar mooi afsluiten met overwinterende Roodborsttapuiten (twee man en een vrouw) en een groep van maar liefst 27 Grote Zilverreigers net ten oosten van Kranenburg.

Nog even de laatste stand van zaken. De tuinlijst staat nu op 106 soorten. Ik verwacht elk moment een Grote Zilverreiger te kunnen toevoegen maar ondanks verwoede pogingen is dat nog steeds niet gelukt. Grote Zillies zitten overal in de weilanden om Zyfflich. Maar ik krijg ze steeds maar niet te zien ondanks dat ik regelmatig vanuit het huis de velden af scoop...